- Κωδικός / Course Code: ΕΛΛ324
- ECTS: 15
- Τρόποι Αξιολόγησης / Assessment: Δύο (2) γραπτές εργασίες (30% ), Εβδομαδιαίες δραστηριότητες (10%), Τελική Εξέταση (60%). Προκειμένου ο φοιτητής να εξασφαλίσει δικαίωμα συμμετοχής στις εξετάσεις, θα πρέπει το άθροισμα των βαθμολογιών των εργασιών του να είναι ίσο ή μεγαλύτερο του δέκα (10).
- Διάρκεια Φοίτησης/ Length of Study: Εξαμηνιαία (εαρινό)/ Semi-annual (spring)
- Κόστος/ Tuition Fees: €300
- Επίπεδο Σπουδών/ Level: Προπτυχιακό/ Undergraduate
- Προαπαιτούμενα/ Prerequisites: ΕΛΛ111, ΕΛΛ121, ΕΛΛ122, ΕΛΛ123
Η Θεματική Ενότητα ΕΛΛ324, «Θέματα Ιστορίας της Ύστερης Αρχαιότητας», στοχεύει:
• Να εισαγάγει τους/τις φοιτητές/τριες την ιστορία της ύστερης ρωμαϊκής αυτοκρατορίας και ιδιαίτερα της ελληνόφωνης Ανατολής από περίπου το τέλος της δυναστείας των Σεβήρων (193-235 μ.Χ.) μέχρι και τις αραβικές κατακτήσεις του 7ου αι. μ.Χ.
• Να εξοικειώσει τους φοιτητές με τις αρχαίες πηγές και τις σύγχρονες ερμηνευτικές κατευθύνσεις της ιστορικής επιστήμης στη μελέτη της Ύστερης Αρχαιότητας και του πρώιμου Βυζαντίου·
• Να τους εισαγάγει στα προβλήματα ερμηνείας και πρόσληψης της περιόδου αυτής ως κομματιού της ελληνικής, ευρωπαϊκής και παγκόσμιας ιστορίας·
• Να αναπτύξει δεξιότητες κριτικής ανάγνωσης αρχαίων πηγών, τοποθετημένων στο ιστορικό τους πλαίσιο·
• Να αναπτύξει τον προβληματισμό των φοιτητών/τριών για τη σχέση του υστερορωμαϊκού κόσμου με την νεότερη και σύγχρονη εποχή σε μια σειρά από ζωτικής σημασίας ζητήματα όπως, π.χ. οι απαρχές της σύγχρονης Ευρώπης, η σχέση κοσμικού και ιερού/θρησκευτικού, Κράτος και Εκκλησία, μονοθεϊσμός, σεξουαλικότητα, αστικός πολιτισμός, οι έννοια της παρακμής ενός πολιτισμού κ.ά.
• Να καταδείξει την ιδιαίτερη και περίπλοκη σχέση ανάμεσα στην νεοελληνική ταυτότητα και τη περίοδο όπου ο ελληνορωμαϊκός κόσμος έρχεται σε επαφή με τη χριστιανική κοσμοθεωρία και ό,τι σήμερα ονομάζουμε Βυζαντινό πολιτισμό.
Η Θεματική Ενότητα ΕΛΛ324: Θέματα Ιστορίας της Ύστερης Αρχαιότητας εξερευνά μια κάπως παραγνωρισμένη περίοδο του παρελθόντος (300-700 μ.Χ.). Η περίοδος αυτή σηματοδοτείται από την πτώση της Ρώμης και τη δημιουργία των ρωμαιοβαρβαρικών βασιλείων στη Δύση, τη συνάντηση του ελληνορωμαϊκού κόσμου με την χριστιανική κοσμοθεωρία, η οποία σταδιακά επιβάλλεται, την επιβίωση της ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας με κέντρο την Κωνσταντινούπολη στην Ανατολή και τη ραγδαία εξάπλωση των Αράβων και του Ισλάμ στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής. Η μελέτη της προσφέρει στον φοιτητή τη δυνατότητα να γνωρίσει και να στοχαστεί σχετικά με τις διαδικασίες προσαρμογής του ελληνορωμαϊκού κόσμου στα νέα δεδομένα και τις ιδιαίτερες συνθήκες που οδήγησαν και καθόρισαν τη δημιουργία του Βυζαντίου, της αραβικής Ανατολής και της μεσαιωνικής Δύσης. Καλύπτοντας σημαντικά κενά στην αρχαιογνωστική παράδοση, όπως αυτή έχει διαμορφωθεί τους τελευταίους αιώνες στην Ελλάδα και την Κύπρο, η μελέτη της περιόδου αυτής έρχεται να ρίξει φως σε ζητήματα που συνεχίζουν να μας απασχολούν μέχρι σήμερα, όπως, π.χ., η θέση της ελληνορωμαϊκής κληρονομιάς και του χριστιανισμού στη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής ταυτότητας, η καταγωγή των σύγχρονων ευρωπαϊκών εθνών, η εθνική ταυτότητα και το μοντέλο των υπερεθνικών κρατών, η ανοχή και θρησκευτική βία στο πλαίσιο των μονοθεϊστικών θρησκειών (Χριστιανισμός, Ισλάμ, Ιουδαϊσμός) κ.ά. Οι φοιτητές ενθαρρύνονται να μελετήσουν πρωτογενείς πηγές (κείμενα, επιγραφές, παπύρους, αρχαιολογικά δεδομένα) ώστε να αποκτήσουν μια συνολική εικόνα του πως κανείς μελετά τα ιστορικά δεδομένα της αρχαιότητας. Στο πλαίσιο του μαθήματος διοργανώνονται ξεναγήσεις σε αρχαιολογικούς χώρους και σειρά διαλέξεων, οι οποίες μεταδίδονται ζωντανά μέσω της πλατφόρμας τηλεκπαίδευσης.