Προγράμματα Σπουδών ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

  Ιστοσελίδα Facebook Π.Σ
Θεματικές Ενότητες Σπουδών

Επισκόπηση Θεματικής Ενότητας Σπουδών

Αρχαιολογία στον Ελληνικό χώρο
ELP 42
20

 

ΕΛΠ42 Αρχαιολογία στον Ελληνικό χώρο

Η Θεματική Ενότητα ΕΛΠ42 αναδεικνύει την καθοριστική συμβολή της αρχαιολογίας στη γνώση, έρευνα και κατανόηση του ανθρώπινου παρελθόντος. Οι φοιτητές αρχικά θα γνωρίσουν την αρχαιολογία ως επιστήμη - την ιστορία, το αντικείμενο και τις θεωρητικές και μεθοδολογικές της προσεγγίσεις. Εν συνεχεία, θα διατρέξουν συνοπτικά αλλά περιεκτικά όλη την ιστορική πορεία των ανθρώπων που έζησαν στον ελληνικό χώρο πριν την εποχή μας, των κοινωνιών και των πολιτισμών που ανέπτυξαν. Τέλος, θα αποκτήσουν γνώση και άποψη για τη διαχείριση και την προβολή του παρελθόντος κατά το παρόν, μέσω των μουσείων, των συλλογών και γενικότερα της μέριμνας για τις αρχαιότητες.


Στόχος της ΕΛΠ42 δεν είναι μόνο η γνώση των παραπάνω αντικειμένων αλλά και η ανάπτυξη κριτικής προσέγγισης προς αυτά. Οι φοιτητές θα διαπιστώσουν, για παράδειγμα, ότι η αρχαιολογία είναι ένας από τους ακρογωνιαίους λίθους της γνώσης μας γύρω από την ιστορία του ανθρώπου και των πολιτισμών αλλά και ότι έχει σαφή ιδεολογική και πολιτική διάσταση όσον αφορά την ανασύνθεση και τη διαχείριση του παρελθόντος. Θα κατανοήσουν, επίσης, μέσα από τη γνωριμία τους με τον πλούτο και τη διαφορετικότητα του παρελθόντος, ότι οι αντιλήψεις και τρόποι σκέψης για την κοινωνία και τον κόσμο άλλαξαν, και αλλάζουν, και κατά το παρελθόν και έκτοτε, και ότι είναι πάντα ιστορικά και πολιτισμικά συναφείς.

 

Η Θ.Ε. αποτελείται από τα ακόλουθα γνωστικά αντικείμενα:

  • Ιστορική διαδρομή της επιστήμης της αρχαιολογίας: ορισμός, αντικείμενο, βασικές αρχές, κλάδοι και προβληματική
  • Θεωρητικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις της αρχαιολογίας, με ιδιαίτερη έμφαση στην ερμηνεία της κοινωνικής αλλαγής
  • Κύρια αρχαιολογικά πεδία στον ελληνικό χώρο και η ιστορική και πολιτισμική σημασία τους
  • Μουσειολογία: Μέριμνα για τις αρχαιότητες


Στόχοι της Θεματικής Ενότητας (Θ.Ε.) είναι:

  • να παρουσιάσει τη θεωρία και τη μεθοδολογία που διέπουν την επιστήμη της αρχαιολογίας, δηλαδή του εντοπισμού, αποκάλυψης, μελέτης και ερμηνείας των υλικών καταλοίπων των ανθρώπινων κοινωνιών από τα προϊστορικά χρόνια έως και πρόσφατα
  • να προσεγγίσει κριτικά τις θεωρητικές και γνωσιολογικές αναζητήσεις της αρχαιολογίας στον κοινωνικό χώρο αλλά και της συμβολής της διεπιστημονικής συνεργασίας, ιδιαίτερα μεταξύ αρχαιολογίας και κοινωνικής ανθρωπολογίας
  • να εξοικοιώσει τους φοιτητές με την αρχαιολογική ανασύνθεση των κοινωνιών του παρελθόντος στον ελληνικό χώρο, με ιδιαίτερες αναφορές στην οργάνωση και χρήση του χώρου, την οικονομία, την τεχνολογία, τον συμβολισμό και την ιδεολογία
  • να εξετάσει την μουσειακή διάσταση των αρχαιοτήτων στη σύγχρονη ελληνική κοινωνία και του ρόλου της στη διαμόρφωση της θεσμικής, αισθητικής, ιδεολογικής και πολιτικής παρέμβασης στη γνώση του παρελθόντος από το ευρύ κοινό

 

Διάταξη Θεματικής Ενότητας (ECTS)


Υποχρεωτική βιβλιογραφία:

(επιλεγμένα κεφάλαια και σελίδες από τα παρακάτω βιβλία)

Ι. Αρχαιολογία. Ορισμός, Στόχοι, Μέθοδοι, Ιστορική Διαδρομή
  • Κουκουζέλη, Α., Μανακίδου Ε. και Σμπόνιας Κ. 2003. Αρχαιολογία στον Ελληνικό Χώρο (τόμος Α): Ιστορική Διαδρομή της Αρχαιολογίας. Ορισμός, Αντικείμενο, Βασικές Αρχές, Κλάδοι και Προβληματική. Πάτρα: εκδόσεις Eλληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου.
  • Praetzellis, A. 2003. A Tale of Archaeological Method and Mayhem, California Altamira Press, Walnut Creek,
  • Renfrew, C. και Bahn, P. 2001. Αρχαιολογία, Θεωρίες, Μεθοδολογία και Πρακτικές Εφαρμογές. Αθήνα: Καρδαμίτσα.
  • Schnapp, A., 2004. Η κατάκτηση του παρελθόντος, Ηράκλειο 2004 (μτφ. από τις Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης)
  • Trigger, B.G. 2005. Μια Ιστορία της Αρχαιολογικής Σκέψης. Αθήνα: Αλεξάνδρεια.

ΙΙ. Θεωρητικές & Μεθοδολογικές Προσεγγίσεις της Αρχαιολογικής Επιστήμης
  • Δημητρίου–Κοτσώνη, Σ. και Δημητρίου Σ. 2000. Ανθρωπολογία και Ιστορία. Αθήνα: Καστανιώτης
  • Χαμηλάκης Γ, 2012 Το Έθνος και τα Ερείπιά του: Αρχαιότητα, αρχαιολογία και εθνικό φαντασιακό στην Ελλάδα, Μετάφραση: Νεκτάριος Καλαϊτζής, Αθήνα: Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου
  • Hodder, I. 2002. Διαβάζοντας το Παρελθόν. Τρέχουσες Ερμηνευτικές Προσεγγίσεις στην Αρχαιολογία. Αθήνα: Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου
  • Ηodder, I., 1992. Theory and Practice in Archaeology, London.
  • Μελάς, Μ., 2003. Η αρχαιολογία σήμερα. Κοινωνική-πολιτισμική θεωρία, ανθρωπολογία και αρχαιολογική ερμηνεία. Αθήνα: Καρδαμίτσας.

ΙΙΙ. Πεδία Αρχαιολογίας στον Ελληνικό Χώρο
  • Βασιλικού, Ντ., 1995. Μυκηναϊκός πολιτισμός, Αθήνα.
  • Coldstream, J.N., 1997. Γεωμετρική Ελλάδα, Αθήνα: Καρδαμίτσας.
  • Dickinson, O.T.P.K., 2003. Αιγαίο - Εποχή του Χαλκού, Αθήνα: Καρδαμίτσα.
  • Holscher, T. 2005, Κλασική Αρχαιολογία, Βασικές Γνώσεις, Μετάφραση: Π. Παπαγεωργίου, Π. Καραναστάση, Θεσαλλονίκη: University Studio Press
  • Μαζαράκης Αινιάν, Α., 2000. Όμηρος και Αρχαιολογία, Αθήνα: Καρδαμίτσας.
  • Μαντζουράνη Ε,
    2001 Η αρχαιολογία της Προϊστορικής Κύπρου, Αθήνα: Εκδόσεις Καρδαμίτσα
    2002 Προϊστορική Κρήτη, Τοπογραφία και Αρχιτεκτονική, Από τη νεολιθική εποχή έως και τους νεοανακτορικούς χρόνους, Αθήνα: Εκδόσεις Καρδαμίτσα
  • Osborne, R. 2000. H Γέννηση της Αρχαίας Ελλάδας, Αθήνα: Καστανιώτη.
  • Πετρίδης, Π., Πλάντζος, Δ. και Πυργάκη Μ. 2002. Αρχαιολογία στον Ελληνικό Χώρο (τόμος Β): Κύρια Αρχαιολογικά Πεδία στον Ελληνικό Χώρο και η Πολιτισμική Αξία τους. Πάτρα: εκδόσεις Eλληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου.
  • Πλάντζος, Δ., 2011. Ελληνική τέχνη και Αρχαιολογία 1100-30 π.Χ., Αθήνα: Καπόν.
  • Σάμψων, Α., 2007. Προϊστορική Αρχαιολογία της Μεσογείου, Αθήνα: Καρδαμίτσα.
  • Σημαντώνη-Μπουρνιά, Ε., 1997. Αρχαιολογία των πρώιμων ελληνικών χρόνων: οι αιώνες της διαμόρφωσης 1050-600 π.Χ., Αθήνα: Καρδαμίτσας.
  • Treuil R., Darque P., Poursat J.-Cl., Touchais G. 1996. Οι Πολιτισμοί του Αιγαίου, Αθήνα: Καρδαμίτσα.


ΙV. Μουσειολογία & Πολιτιστική Διαχείριση

  • Γκαζή, Α. και Νούσια Τ. 2003. Αρχαιολογία στον Ελληνικό Χώρο (τόμος Γ):Μουσειολογία, Μέριμνα για τις Αρχαιότητες. Πάτρα: εκδόσεις Eλληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου.
  • Κόκκου, Α. 2009. Η Μέριμνα για τις Αρχαιότητες στην Ελλάδα και τα Πρώτα Μουσεία. Αθήνα: Καπόν
  • Μπούνια Αλ και Γκαζή Α 2012 (επιμ) Εθνικά Μουσεία στην Νότια Ευρώπη, Αθήνα: Εκδόσεις Καλειδοσκόπιο
  • Ορφανίδη, Λ. & Λυριτζής, Ι., 2006. Εισαγωγή στη Μουσειολογία και στην Προληπτική Συντήρηση, Αθήνα: Καρδαμίτσα.
  • Χουρμουζιάδη, Α., 2006. Το ελληνικό αρχαιολογικό μουσείο. Ο εκθέτης, το έκθεμα, ο επισκέπτης, Θεσσαλονίκη: Βάνιας

 
Ενδεικτική Συμπληρωματική Βιβλιογραφία:

 

  • Alcock, S.E. & Osborne, R., 2007. Classical Archaeology, Oxford.
  • Atkinson, J., Banks, I. & O’Sullivan, J. 1996. Nationalism and Archaeology, Glasgow
  • Bass, G. F. κ.ά. 2007. Μεγάλες στιγμές της ελληνικής αρχαιολογίας. Αθήνα: Καπόν.
  • Diaz-Andreu, M., & Champion, T.C., 1996. Nationalism and Archaeology in Europe, London.
  • Greene, K., 1995. Archaeology. An Introduction. The History, Principles and Methods of Modern Archaeology (3rd Edition), Philadelphia.
  • Καραλή, Λ., 2001. Νεολιθικός Πολιτισμός, Αθήνα: Καρδαμίτσα.
  • Meskell, L., 1998. Τhe Archaeology under fire: Nationalism, Politics, and Heritage in the Eastern Mediterranean and Middle East, London.
  • Σκαλτσά, Μ. (επιμ.), 2001. Η Μουσειολογία στον 21ο αιώνα: θεωρία και πράξη, Θεσσαλονίκη.


 

Παλαιά Δομή ΕΛΠ

Διδάσκοντες

Τμήματα




Επιστροφή

Δ Τ Τ Π Π Σ spacerheight22 Κ
 
1
 
2
 
3
 
4
 
5
 
6
 
7
 
8
 
9
 
10
 
11
 
12
 
13
 
14
 
15
 
16
 
17
 
18
 
19
 
20
 
21
 
22
 
23
 
24
 
25
 
26
 
27
 
28
 
29
 
30
 
31