Προγράμματα Σπουδών ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

  Ιστοσελίδα Facebook Π.Σ

Επισκόπηση Θεματικής Ενότητας Σπουδών

Θέματα Ρωμαϊκής Ιστορίας
ΕΛΛ315
15
Αν η μελέτη της κλασικής αρχαιότητας επικεντρώνεται στην πόλη-κράτος και συνηθέστατα επιμένει στην Αθήνα και στη Σπάρτη, προκειμένου για τον ελληνορωμαϊκό κόσμο αλλάζουμε εστίαση. Με έναν ευρυγώνιο φακό, το βλέμμα μας απλώνεται, αγκαλιάζοντας ολόκληρη τη Μεσόγειο και την ενδοχώρα της σε Ανατολή και Δύση.
Η ελληνορωμαϊκή οικουμένη αποτελεί την πρώτη μορφή παγκοσμιοποίησης που γνώρισε ο δυτικός κόσμος. Για πρώτη φορά, οι εξελίξεις στην Ιταλία ρυθμίζονται από γεγονότα που συντελούνται στην Εγγύς Ανατολή, ενώ πόλεμοι στη Β. Αφρική επηρεάζουν την κατάσταση στη Συρία. Στην παγκοσμιοποιημένη μείζονα Μεσόγειο συνεχώς κινούνται και διακινούνται εμπορεύματα, άνθρωποι και ιδέες. Πρεσβείες από την Κίνα καταφθάνουν στη Ρώμη, κυνηγοί ελεφάντων αφήνουν τα μνημεία τους στην Αιθιοπία, φιλόσοφοι και καλλιτέχνες των ελληνιστικών βασιλείων συνδιαμορφώνουν τη μορφή του Βούδα και συναλλάσσονται με τους ιερείς του Ζωροάστρη, ενώ οι ρωμαϊκές λεγεώνες χτίζουν τείχη στην Αγγλία και πολεμούν τους Γαλάτες και τους Πίκτες.
 
Η ελληνορωμαϊκή οικουμένη: ένας θαυμαστός καινούργιος κόσμος!
 
Η ελληνορωμαϊκή οικουμένη είναι ένας κόσμος απρόσμενα οικείος. Μορφές της, όπως ο Ιούλιος Καίσαρας, ο Αντώνιος και η Κλεοπάτρα, ο Σπάρτακος, ο Αύγουστος, ο Καλιγούλας και ο Νέρωνας έχουν πρωταγωνιστήσει στον κινηματογράφο και στη λογοτεχνία. Πέρα όμως από τις εικόνες του Hollywood, τον Αστερίξ, ή τις καβαφικές αποστροφές, η εποχή αυτή δεν προβάλλεται επαρκώς στα σχολεία και στα πανεπιστήμιά μας. Κι όμως, η ελληνική ιστορία για αιώνες συμβαδίζει με τη ρωμαϊκή!
Αρχίζοντας λοιπόν εκεί που συνήθως σταματά η αφήγηση των σχολικών εγχειριδίων, η ΘΕ διερευνά τις μεταμορφώσεις του μεσογειακού κόσμου στην μετά τον Αλέξανδρο εποχή. Παρακολουθεί την άνοδο της Ρώμης που από μικρή πόλη-κράτος της Ιταλίας γίνεται αυτοκρατορία. Αναλύει τη ρητορική της δύναμης και της επέκτασης στο πλαίσιο μιας ισορροπίας δυνάμεων που αλλάζει. Αναδεικνύει το περιβάλλον στο οποίο δημιουργήθηκαν και αναπτύχθηκαν πνευματικά ρεύματα που διαμόρφωσαν ακόμα και τον σύγχρονο κόσμο. Εξετάζει πτυχές και όψεις της ελληνορωμαϊκής πολιτισμικής συνάντησης.  
Σ’ αυτή τη ΘΕ δεν εμμένουμε στα γεγονότα, αλλά τα χρησιμοποιούμε ως αφετηρία για να αναπτύξουμε συσχετισμούς, να ανατρέξουμε στις πηγές, να ερευνήσουμε τις συνέχειες ή τις ανακολουθίες. Επεξεργαζόμαστε μια ποικιλόμορφη βιβλιογραφία που συνεχώς εμπλουτίζεται και η ύλη γίνεται ευκολότερα προσπελάσιμη με εύχρηστους οδηγούς μελέτης. Η ΘΕ δίνει έμφαση στη διαδραστική και συμμετοχική μάθηση: χρησιμοποιούμε σειρές του BBC, μουσικά βίντεο, κουίζ και εκπαιδευτικά παιχνίδια. Τέλος, η περιήγησή μας στην ελληνορωμαϊκή οικουμένη αποκτά ένα περισσότερο βιωματικό χαρακτήρα με ξεναγήσεις στα μουσεία και στα ελληνορωμαϊκά μνημεία των πόλεών μας.
 
 
ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΘΕ
  • Να παρουσιάσει μια περίοδο που διαμόρφωσε και καθόρισε τη φυσιογνωμία της ανατολικής και δυτικής Μεσογείου για αιώνες
  • Πέρα απ’ την αφήγηση των γεγονότων, να αναλύσει τις συνέχειες και τις ασυνέχειες, τις σχέσεις αιτίου-αιτιατού, τις μείζονες αλλαγές και μεταμορφώσεις
  • Να εξοικειώσει τους φοιτητές με τις ερευνητικές μεθόδους και την επεξεργασία πρωτογενών και δευτερογενών πηγών στο πλαίσιο της ιστορικής μελέτης
 
 
ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΗΣ ΘΕ
  • Μέγας Αλέξανδρος: ο αντίκτυπος του θανάτου του, ο Αλέξανδρος ως πρότυπο για τους ελληνιστικούς ηγεμόνες και τους Ρωμαίους αυτοκράτορες
  • Η Ανατολή μετά τον θάνατο του Μ. Αλεξάνδρου: τα ελληνιστικά βασίλεια, οι μεγάλες μάχες, οι μείζονες μορφές, ο ηγεμόνας ως θεός
  • Ελληνιστικός πολιτισμός: νέες τάσεις στην αρχιτεκτονική και στη γλυπτική, τα μεγάλα κέντρα των γραμμάτων: Αλεξάνδρεια και Πέργαμος
  • Η άνοδος της Ρώμης: αμυντικός και επιθετικός επεκτατισμός, η σταδιακή κατάκτηση της δυτικής και ανατολικής Μεσογείου, η διάλυση των ελληνιστικών βασιλείων
  • Οι έννοιες της αυτοκρατορίας, της ηγεμονίας του imperium, ισορροπίες ανάμεσα στον αυτοκράτορα και τη σύγκλητο
  • Η μεταμόρφωση των πόλεων στα ελληνιστικά και αυτοκρατορικά χρόνια: θεσμοί, οικονομία, αρχιτεκτονική, ευεργετισμός, ανταγωνισμός μεταξύ των πόλεων
  • Η βία, οι άνθρωποι, οι πόλεις: ‘από το θέατρο στο αμφιθέατρο’, άρτος και θεάματα, μονομάχοι
  • Ο θεσμός της δουλείας, οι εξεγέρσεις των δούλων, οι απελεύθεροι και ο οίκος του Καίσαρα
  • Ο ρόλος των γυναικών στη Ρώμη στα χρόνια της δημοκρατίας και της αυτοκρατορίας
  • Θεοί της Ανατολής (Μεγάλη Μητέρα, Σάραπις και Ίσιδα, Μίθρας) στην ελληνορωμαϊκή οικουμένη
  • Ο χριστιανισμός: η ίδρυση, ανάπτυξη και διάδοσή του, η έννοια του ιερού βιβλίου
 
 
ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Walbank, Fr. 1999, Ο Ελληνιστικός Κόσμος, Θεσσαλονίκη: Βάνιας
Ward, A.M., Heichelheim, F.M., Yeo, C.A., 2006, Οι Ρωμαίοι, Αθήνα: Οδυσσέας
 
 
ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Alföldi, G. 2006, Ιστορία της ρωμαϊκής κοινωνίας, Αθήνα: ΜΙΕΤ
Garnsey, P., Saller, R. 1995, Η ρωμαϊκή αυτοκρατορία: οικονομία, κοινωνία και πολιτισμός, Ηράκλειο: Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης
Graf, Fr. 2003, Εισαγωγή στην Αρχαιογνωσία, Αθήνα: Παπαδήμας
Lane Fox, R. 2006, Ο κλασικός κόσμος: μια επική ιστορία από τον Όμηρο στον Αδριανό, Αθήνα: Ωκεανίδα
Mackay, Ch.S. 2008, Αρχαία Ρώμη: στρατιωτική και πολιτική ιστορία, Αθήνα: Παπαδήμας
Παπαγγελής, Θ. 2006, Η Ρώμη και ο κόσμος της, Θεσσαλονίκη: Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών
Rostovtzeff, M. 1984, Ρωμαϊκή ιστορία, Αθήνα: Παπαζήση
Sartre, M. 2012, Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία: οι ανατολικές επαρχίες από τον Αύγουστο μέχρι τους Σεβήρους, Αθήνα: Καρδαμίτσα
Shipley, G. 2012, Ο ελληνικός κόσμος μετά τον Αλέξανδρο, Αθήνα: ΜΙΕΤ
Zanker, P. 2009, Ο Αύγουστος και η δύναμη των εικόνων, Αθήνα: ΜΙΕΤ
 
Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό

Διδάσκοντες

Τμήματα




Επιστροφή

Δ Τ Τ Π Π Σ spacerheight22 Κ
     
1
 
2
 
3
 
4
 
5
 
6
 
7
 
8
 
9
 
10
 
11
 
12
 
13
 
14
 
15
 
16
 
17
 
18
 
19
 
20
 
21
 
22
 
23
 
24
 
25
 
26
 
27
 
28
 
29
 
30